Andız Otu (Inula viscosa & Inula helenium): Geleneksel Kullanımdan Modern Bilime

Andız otu (Inula viscosa L. ve Inula helenium), geleneksel kullanımı ve zengin fitokimyasal içeriği nedeniyle son yıllarda bilimsel araştırmaların odağında yer alan bitkiler arasındadır. Deneysel çalışmalarda andız otu ve türlerinin antioksidan ve antiinflamatuvar özellikleriyle öne çıktığı; sindirim, karaciğer, sinir sistemi ve metabolik süreçlerle ilişkili koruyucu potansiyeller sergileyebildiği bildirilmektedir [1].

Anti-kanser Etkiler

Bir deneysel çalışmada, Inula viscosa ekstresi uygulamasının deri kanseri modelinde papillom oluşumunu güçlü biçimde baskıladığı ve bu etkinin serum ile hücre içi düzeylerdeki oksidatif aktivite azalmasıyla desteklendiği gösterilmiştir [2]. Terpenoid açısından zengin Inula viscosa yaprak fraksiyonunun, akciğer kanseri hücrelerinde hücre canlılığını azalttığı, programlı hücre ölümünü (apoptoz) aktive ettiği ve hücre göçünü baskıladığı rapor edilmiştir [3]. Başka bir çalışmada, Inula viscosa uçucu yağının kolorektal kanser hücre hattında antioksidan ve sitotoksik aktiviteler gösterdiği ve hücre proliferasyonunu engelleyebildiği bildirilmiştir [4]. Ayrıca bir in vitro çalışmada, Inula viscosa ekstraktının melanom kanser hücrelerinde hücre bölünmesini yavaşlattığı ve programlı hücre ölümü (apoptozu) artırdığı gösterilmiştir [5].

Romatoid Artrit ve İnflamasyon Üzerine Etkiler

Andız otu türlerinden biri olan Inula helenium kökünden elde edilen seskiterpen laktonların, deneysel romatoid artrit modelinde inflamatuvar yanıtı baskıladığı ve hastalıkla ilişkili parametreleri azalttığı rapor edilmiştir [6]. Bu bulgular, andız otunun kronik inflamasyonla ilişkili hastalıklarda immünomodülatör bir potansiyel taşıyabileceğini düşündürmektedir.

Adipogenez ve Metabolik Süreçler Üzerine Etkiler

Bir başka çalışmada, Inula helenium kökünden elde edilen ekstraktın ana bileşenleri arasında yer alan seskiterpen laktonların (özellikle alantolakton ve izoalantolaktonun), 3T3-L1 yağ öncül hücrelerinde adipogenez (yağ hücresi oluşumu) sürecini baskıladığı bildirilmiştir [7]. Bu sonuçlar, andız otunun metabolik süreçler ve yağ dokusu biyolojisi üzerinde düzenleyici etkiler gösterebileceğini düşündürmektedir.

Kardiyovasküler Etkiler

Inula viscosa yaprak fraksiyonlarının kalp kası kasılmasını artırıcı ve damar genişletici etkiler gösterebildiği; bu etkilerin bitkinin fenolik bileşik profiliyle ilişkilendirildiği rapor edilmiştir [8]. Bu bulgular, andız otunun kardiyovasküler fonksiyonlar üzerinde destekleyici bir potansiyele sahip olabileceğini düşündürmektedir.

Tüm bu veriler birlikte değerlendirildiğinde, andız otunun (Inula viscosa ve Inula helenium) antioksidan, antiinflamatuvar, antikanser ve metabolik süreçlerle ilişkili düzenleyici etkiler sergileyebilen fonksiyonel bir bitkisel ajan olabileceği söylenebilir.

Referanslar:

1) Talebi, M., Khoramjouy, M., Feizi, A., Ali, Z., Khan, I. A., Ayatollahi, N. A., ... & Faizi, M. (2023). Novel multi-target therapeutic potential of the genus Inula: Advances and opportunities for neuroprotection. Pharmacological Research-Modern Chinese Medicine, 7, 100263.

2) El Yaagoubi, O. M., Lahmadi, A., Bouyahya, A., Filali, H., Samaki, H., El Antri, S., & Aboudkhil, S. (2021). Antitumor Effect of Inula viscosa Extracts on DMBA‐Induced Skin Carcinoma Are Mediated by Proteasome Inhibition. BioMed Research International, 2021(1), 6687589.

3) Seglab, F., Abou Assali, M., AlYafei, T., Hassan, H., Pinto, D. C., Baydoun, S., ... & Shaito, A. A. (2024). Chemical Composition, Antioxidant Capacity, and Anticancerous Effects against Human Lung Cancer Cells of a Terpenoid-Rich Fraction of Inula viscosa. Biology, 13(9), 687.

4) Yildirim, B. A., Kucukaydin, S., & Kordali, S. (2024). In vitro anticancer, antioxidant, cytotoxic activity and phytochemical characterization of Inula viscosa L. essential oil against colorectal cancer cell line HCT-116. Journal of Essential Oil Bearing Plants, 27(4), 938-948.

5) Colak, D. K., Egeli, U., Eryilmaz, I. E., Aybastier, O., Malyer, H., Cecener, G., & Tunca, B. (2022). The anticancer effect of Inula viscosa methanol extract by miRNAs’ re-regulation: an in vitro study on human malignant melanoma cells. Nutrition and cancer, 74(1), 211-224.

6) Gao, S., Wang, Q., Tian, X. H., Li, H. L., Shen, Y. H., Xu, X. K., ... & Zhang, W. D. (2017). Total sesquiterpene lactones prepared from Inula helenium L. has potentials in prevention and therapy of rheumatoid arthritis. Journal of ethnopharmacology, 196, 39-46.

7) Jung, Y. S., Jeong, Y. J., Kim, J. H., Jeon, C. H., & Lee, S. O. (2022). Elecampane (Inula helenium) root extract and its major sesquiterpene lactone, alantolactone, inhibit adipogenesis of 3T3-L1 preadipocytes. Molecules, 27(15), 4765.

8) El Hajji, F., Hakkou, Z., Al-Qaaneh, A. M., Youssoufi, M. H., Evariste Akissi, Z. L., Sahpaz, S., ... & Legssyer, A. (2025). Preliminary assessment of cardiovascular effects and chemoinformatic analysis of total aqueous extract and fractions from Inula viscosa leaves. Journal of Molecular Histology, 56(3), 134.